GF-E IN MEDEBEHEER

In het kader van het ‘Gaasperdam SLIM naar QuickFit Aardgasvrij’ project startten we een pilot met GFE (Groente, Fruit en Etensresten) inzamelen, ook al staat de GroenGasvergister de komende jaren er nog niet. Gewoon, om circulair denken en doen in de ‘genen’ te krijgen van Gaasperdammers. Weer een nieuwe Donut-Deal, van Cocratos samen met de gemeente, en daarom: ‘in medebeheer’! Of we van het ingezamelde materiaal intussen compost laten maken of elders laten vergisten (voor gas, warm water of electriciteit), dat hebben we nog niet besloten, maar nu eerst de mensen en de plek. Zie het Projectplan GF-E. We hebben de gemeente beloofd om 30 plekken aan te wijzen waar bewoners hun bak willen hebben. Inmiddels zijn er 25 gegadigden voor een bak. Nog 5 te gaan! De W-buurt en de T-buurt zijn helaas uitgesloten, want daar gaat een andere proef lopen, vanuit de gemeente zelf. Ben je geïnteresseerd, meld je dan aan bij peter@groenehub.org. Wie het eerst komt, wie het eerst maalt…. Gelukkig krijgen we binnenkort wel een minivergister bij de Groene Hub. Dat houdt de moed er in. Zie komt-er-een-biovergister-in-gaasperdam.

Inmiddels staan we op de drempel naar fase II waarin we een opdracht van de gemeente hopen te krijgen om de GFE in zelfbeheer daadwerkelijk uit te voeren. Lees er meer over in het verslag van fase I, de verkenningsfase.

INFORMATIE over GFE Inzameling

 

Beste mensen,

Hieronder vinden jullie informatie over de inzameling van GFE op een paar plekken in Gaasperdam. Als je in de buurt van zo’n GFE-cocon woont, kun je meedoen met dit mooie proefproject – maar het hoeft niet. Voor vragen kun je me een e-mail sturen.

 

In het kort:  HELP HET KLIMAAT VANUIT JE KEUKEN

Om GFE in te zamelen komen er 20 ‘cocons’ in de wijk waarin een gewone rolcontainer staat. De cocon is goed afgesloten, maar met een pasje kun je de klep openen om je GFE erin te stoppen. De mensen die mee willen doen en weten wat er wel/niet in mag (!) krijgen een bakje voor in de keuken, speciale zakjes die ook in de GFE-bak mogen en natuurlijk een pasje om de bak te openen. Er kunnen 20 tot 30 huishoudens per GFE-bak meedoen. Eén keer per week wordt de rolcontainer geleegd.

 

Die GFE-bak of ‘cocon’…?

Het gaat om een metalen omhulsel waarin een gewone 240 liter rolcontainer past. Op IJburg loopt al een proef met deze bakken. Aan de voorkant zit een klep en de paslezer. Alleen met je pas kun je de klep openen om je GFE in de container te gooien. Aan de achterkant zit een deur om de container te verwisselen. Dat gebeurt 1 keer per week. Het stinkt niet of nauwelijks, is de ervaring. Er kunnen geen ratten, vogels of muizen bij. De container zelf wordt ook regelmatig gereinigd.

Deze GFE cocon staat op IJburg.

Wat is GFE?

  • GFE: Groente-, Fruit- en Etensresten. Alles wat bedoeld is om te eten, maar wat je niet meer kunt gebruiken. Schillen, koffiedik, sinaasappelschillen, broodkorsten, jus, restjes patat, pizza, puree, kip. Denk maar aan de bacteriën die het gaan verwerken. Zij lusten van alles, maar geen plastic, batterijen, medicijnen etc.
  • Het wordt ook GFT genoemd, Groente, Fruit en Tuinafval. Het gaat dan om fijn, klein geknipt tuinafval, geen hele boomstronken, dat kunnen de bacteriën niet snel verwerken. Andere namen voor GFE: natte fractie, swill, slobber (wat we vroeger aan de varkens voerden).
  • GFE en GFT – het is verwarrend dat die twee door elkaar gebruik worden, helaas. Met de T van Tuinafval zit de container vaak snel vol. We willen daarom zo min mogelijk tuinafval in deze GFE-bakken. En dan het liefst klein geknipt. GFE is ook voedzamer dan GFT.
  • De gemiddelde Amsterdammer gooit per jaar 80 tot 85 kilo GFE weg. Dat is ongeveer 1/3 van het huishoudelijke afval. Dat is erg veel. Voor heel Amsterdam gaat het om zo’n 70 miljoen kilo per jaar. Als dat allemaal apart gehouden wordt om te vergisten, zijn we echt heel goed bezig. Alle kleine beetjes bij elkaar is al snel een hele hoop!

 

Wat is het voordeel van aparte inzameling?

  • Met GFE kunnen we Groengas en compost maken door het te vergisten met bacteriën. Groengas en compost zijn waardevol, het vervangt fossiel gas uit Rusland of Groningen en kunstmest. Groengas en bio-compost zijn dus dubbel goed voor het klimaat.
  • GFE hoeft dan niet in de afvalovens verbrand te worden. GFE wordt ook wel ‘natte fractie’ genoemd, het brandt slecht. We kunnen het beter vergisten. Bovendien is het restafval ‘schoner’ zonder GFE, het plakt minder, waardoor in de nascheiding veel meer plastic en papier uit de afvalstroom gehaald kan worden om te recyclen. Ook goed!
  • GFE kan lokaal verwerkt worden, dan hoeft het niet helemaal naar de afvalverbranding in Westpoort. Op de Groene Hub hebben we een minivergister staan als voorbeeld. Kom maar langs!
  • De aparte inzameling zorgt ook voor extra werkgelegenheid. We willen het liefst werken met mensen uit onze buurt die even een zetje op de arbeidsmarkt kunnen gebruiken. Zinnig en nuttig werk. Dit project is dan ook een Donut Deal: het heeft een duurzame en een sociale kant.
  • Het is natuurlijk beter om voedselverspilling tegen te gaan. Koop handig in, bewaar de kliekjes voor de volgende dag, dat scheelt ook gewoon geld. Als je dan toch etensresten hebt, doe het dan in de GFE-bak!

 

Wat mag er in de GFE-cocon?

  • Zie de WEL/NIET sticker. In elk geval alle etensresten, rauw of bereid; bloemen en plantjes; fijn tuinafval. Ook de bio-afbreekbare zakjes en de papieren zakjes waarin je het GFE doet om het naar de cocon te brengen mag je gewoon in de cocon gooien.
  • Geen plastic, geen peuken, geen pillen, geen poep, geen potten, geen pads. Dat lusten de bacteriën niet.
  • Als je twijfelt, gooi het bij het andere afval en vraag het later even na. Als een partij GFE wordt afgekeurd omdat er verkeerd afval bij zit, bijvoorbeeld batterijen of plastic, dan moet het alsnog naar de verbranding en dat kost geld.
  • Twijfel? Niet bij het GFE!

 

Hoe zamelen we het GFE in?

  • Het GFE dat jij in je keukenkastje verzamelt, kun je ieder moment in de GFE-cocon bij jou in de buurt gooien. Daar wordt het 1x per week opgehaald en afgevoerd om te vergisten.
  • Iedereen die mee wil doen en het hoe-en-waarom van GFE begrijpt, krijgt een bakje voor in de keukenkast. Met daarbij speciale zakjes waarin het GFE verzameld kan worden. Deze bio-afbreekbare zakjes mogen ook in de GFE-bak.
  • Iedereen die meedoet krijgt ook een pasje om de klep van de GFE-bak te openen. Alleen mensen die weten hoe het werkt hebben dus toegang tot de GFE-bak. Zo zorgen we ervoor dat er zo min mogelijk rommel bij het GFE komt. Goede kwaliteit GFE is waardevol, vervuilde GFE kost geld.
  • Eén keer per week worden de rolcontainers die in de cocons staan vervangen door lege, schone rolcontainers (kliko’s). Al het GFE wordt verzameld en verwerkt tot Groengas en compost.
  • Wie de GFE komt ophalen en waar het naartoe gaat is nu nog niet helemaal zeker. Wel zeker is dat het wordt opgehaald!
  • We streven ernaar om de containers te verwisselen met elektrische wagens die op het fietspad mogen: stil en schoon. Dat zal misschien niet meteen kunnen en rijdt de eerste tijd een gewone grote vuilnisauto langs.
  • Om te weten hoe succesvol deze GFE-proef verloopt, wordt het GFE gewogen.
  • Per cocon kunnen 20 tot 30 huishoudens meedoen. Per cocon hopen we tussen de 4.250 en de 6.375 kilo per jaar op te halen.
  • We beginnen dit project met 20 cocons in Gaasperdam. Tussen de 400 en 600 huishoudens kunnen dus meedoen. Dat kan tussen de 85.000 en 127.500 kilo GFE per jaar opleveren.

 

Wat doet de ‘bakbeheerder’?

  • De bakbeheerder is een buurtgenoot die een oogje in het zeil houdt. Bij voorkeur heb je twee bakbeheerders die samen optrekken. Ze informeren de buurt over dit project en ze kunnen bakjes en pasjes uitdelen. Ze zijn contactpersoon tussen de bewoners en de Groene Hub. Als er iets aan de hand is (bv. de bak is vol), dan kunnen ze ons bellen. Dan zorgen wij ervoor dat het probleem zo snel mogelijk opgelost wordt. We willen heel graag dat het project slaagt, dus we zullen ons best doen!
  • De bakbeheerders betrekken hun buurtgenoten bij de inzameling. Er kunnen 20 tot 30 huishoudens per cocon meedoen.
  • De bakbeheerders helpen in het begin met het uitdelen van de bakjes, de zakjes en de pasjes. Hoe meer de deelnemers de bakbeheerders helpen, hoe minder de bakbeheerder hoeft te doen.
  • Misschien komt er een app-groepje om de buurtgenoten die meedoen makkelijk informeren.
  • Twee keer per jaar organiseren we op de Groene Hub een GFE-feestje, dan zijn alle deelnemers welkom.

 

Wat is de rol van Groene Hub?

  • Wij zijn de organisator en we zijn het informatiepunt.
  • We geven de bakbeheerders informatie.
  • We helpen de bakbeheerders om je buurtgenoten te betrekken.
  • We zijn de link tussen alle bakbeheerders onderling en tussen de deelnemers en de Dienst Afval.
  • We lossen tussentijdse problemen op, zoals een volle of kapotte cocon.
  • We organiseren feestelijke bijeenkomsten.
  • We geven opleidingen en bijscholing voor de mensen van de ophaaldienst.

 

Wat is rol Dienst Afval (gemeente)?

  • De Dienst Afval en Grondstoffen regelt de ‘aanwijsbesluiten’ voor de cocons in de buurt.
  • Ze plaatsen de cocons en zorgen voor het onderhoud.
  • Ze leveren het keukenmateriaal (bakjes, zakjes, pasjes)
  • De Groene Hub is een doe- en leergemeenschap voor sociale en duurzame initiatieven. Kom ’s langs op het Holendrechtplein 44 of digitaal: https://groenehub.org/

 

Tot slot

We hopen dat het GFE-project een groot succes wordt! Met z’n allen kunnen we de gigantische afvalstroom verkleinen en we kunnen van het GFE iets waardevols maken. We willen op termijn een eigen vergister voor Gaasperdam, zodat we ons eigen Groengas in de wijk kunnen gebruiken. Daarmee helpen we het klimaat en natuurlijk onszelf. Zet ‘m op!

 

Heb je nog meer vragen? Mail Peter!

 

Peter Hoogendijk

Coördinator Groene Hub

Holendrechtplein 44

1106 LP Amsterdam

 

 

www.groenehub.org